Để tai nạn lao động không còn là nỗi ám ảnh

Thứ tư - 05/05/2021 15:16 308 0
Những năm gần đây, với chỉ đạo quyết liệt của tỉnh, sự vào cuộc tích cực của các cấp, ngành, công tác đảm bảo an toàn vệ sinh lao động (ATVSLĐ) trên địa bàn được chú trọng triển khai. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, vẫn còn đó những khó khăn, bất cập, cần có giải pháp bền vững để tai nạn lao động (TNLĐ) không còn là nỗi ám ảnh của xã hội.
Huấn luyện, kiểm tra, sát hạch trước khi công nhân vào làm việc tại các mỏ hầm lò, tại Trường CĐ Than - Khoáng sản Việt Nam.
Huấn luyện, kiểm tra, sát hạch trước khi công nhân vào làm việc tại các mỏ hầm lò, tại Trường CĐ Than - Khoáng sản Việt Nam.

      Tai nạn lao động, vì đâu?

      Theo báo cáo của Sở LĐ-TB&XH, năm 2020, tại các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh xảy ra 591 vụ TNLĐ, làm 627 người bị nạn. Trong đó, 31 vụ TNLĐ làm 32 người thiệt mạng, 392 người bị thương nặng, tăng 2 vụ, 1 người chết so với năm 2019. Chi phí thiệt hại do TNLĐ năm 2020 lên tới hơn 26 tỷ đồng.

      Theo phân tích của Sở LĐ-TB&XH, trong số 31 vụ TNLĐ làm chết người năm 2020 có đến 35,5% số vụ tai nạn do đất đá, than sạt lở, va đập, vùi lấp trong khai thác than hầm lò, khai thác đá làm vật liệu xây dựng; 25,8% số vụ tai nạn do ngã cao, đi lại làm việc bị trượt ngã, va đập; 25,8% số vụ tai nạn liên quan đến máy, thiết bị, phương tiện vận tải đổ đè, chèn ép, va đập; 94% số nạn nhân là lao động nam.

      Điển hình là vụ tai nạn nghiêm trọng xảy ra tại Công ty Than Mạo Khê - TKV ngày 4/6/2020, do đất đá ở gương lò trượt lở, làm chết 1 người, bị thương 1 người; tại Công ty CP Khai thác đá và sản xuất VLXD Cẩm Phả xảy ra ngày 7/11/2020, do đất đá bề mặt sườn tầng sạt lở, làm chết 2 người.

ld1
Người lao động làm việc tại các công trình xây dựng dân dụng có nguy cơ cao xảy ra TNLĐ do chưa được huấn luyện kỹ càng về ATVSLĐ.

      Kết quả điều tra các vụ TNLĐ chết người cho thấy, trong một vụ TNLĐ thường có nhiều nguyên nhân, trong đó có cả lỗi của người sử dụng lao động (chủ yếu là cán bộ trực tiếp chỉ đạo sản xuất cấp công trường, phân xưởng, cán bộ phòng ban chuyên môn) và người lao động (NLĐ). Trong số đó, có đến gần 50% số vụ TNLĐ xảy ra trong khu vực không có hợp đồng lao động (14/31 vụ TNLĐ, làm chết 15/32 người trong năm 2020; tăng 5 vụ/4 người chết so với năm 2019).

      Những vụ tai nạn kiểu này chủ yếu diễn ra tại các công trình thi công xây dựng dân dụng (10/31 vụ, làm 10/32 người chết). Ở đó, NLĐ không có bất cứ ràng buộc về mặt pháp lý nào đối với người sử dụng lao động. NLĐ cũng chưa được qua các lớp huấn luyện về ATVSLĐ, tay nghề chủ yếu do tự học, tích lũy kinh nghiệm lâu dần mà có.

      "Sự hạn chế về trình độ, kinh nghiệm, ý thức, nhận thức về công tác đảm bảo ATVSLĐ trong quá trình thực hiện công việc; thiếu thận trọng trong thao tác; chủ quan, vi phạm quy trình, quy định kỹ thuật an toàn; không sử dụng trang bị, phương tiện bảo vệ cá nhân; sự phối hợp công việc trong nhóm thợ chưa tốt; 96,8% số vụ TNLĐ xảy ra do nguyên nhân đến từ phía NLĐ" - ông Lê Dũng Sỹ, Ban Chính sách pháp luật và Quan hệ lao động, LĐLĐ tỉnh, cho biết. 

ld2
Sản xuất giày xuất khẩu tại Chi nhánh Công ty Sao Vàng Uông Bí.

      Đối với người sử dụng lao động, từ công tác quản lý, tổ chức, điều hành sản xuất, chỉ đạo thi công; bố trí lao động, phân công công việc không cụ thể; tổ chức, sắp xếp nơi làm việc chưa đảm bảo; chưa dự báo, phát hiện kịp thời những nguy cơ mất an toàn để có biện pháp xử lý chính là nguyên nhân chủ yếu dẫn tới TNLĐ.

      "100% số vụ TNLĐ qua điều tra cho thấy, người sử dụng lao động không tuyên truyền, giáo dục, huấn luyện ATLĐ, hướng dẫn triển khai biện pháp thi công cho NLĐ, hoặc chất lượng huấn luyện không cao. Có hiện tượng huấn luyện để đối phó với các đoàn thanh, kiểm tra mà chưa chú trọng đến chất lượng công tác huấn luyện", ông Sỹ cho biết thêm.

      Nỗ lực khắc phục khó khăn

      Theo phân tích của LĐLĐ tỉnh, toàn tỉnh có gần 20.000 doanh nghiệp, nhưng doanh nghiệp có quy mô nhỏ và siêu nhỏ chiếm đến trên 96%. Nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong sản xuất, kinh doanh, tiêu thụ, phải giãn việc hoặc tạm ngừng hoạt động, nợ lương và BHXH. Trong khi đó, nhận thức về pháp luật ở một bộ phận người sử dụng lao động còn hạn chế, chưa quan tâm đến công tác ATVSLĐ trong doanh nghiệp.

      Đặc biệt từ năm 2020 đến nay, tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn biến khó lường, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, việc làm, thu nhập, sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và NLĐ. Do phải thực hiện giãn cách xã hội, hạn chế tụ tập đông người, nhiều nơi bị phong tỏa, dẫn đến công tác huấn luyện ATVSLĐ cho NLĐ bị ảnh hưởng trầm trọng, phải cắt giảm nội dung chương trình hoặc dừng tổ chức. Vì thế, việc tiếp cận với những kỹ năng, kiến thức cập nhật ATVSLĐ của NLĐ bị hạn chế, đặc biệt là với những lao động trẻ, tuổi đời, tuổi nghề còn thấp.

      Việc quản lý, theo dõi số NLĐ hoạt động trong khu vực phi chính thức (không có hợp đồng lao động) rất khó khăn, nguy cơ tiềm ẩn TNLĐ nhiều, chế độ chính sách của NLĐ không có, vấn đề an sinh xã hội càng trở nên phức tạp, nhất là trong lĩnh vực xây dựng dân dụng.

ld4
Công nhân môi trường cũng là những người có nguy cơ cao xảy ra TNLĐ, TNGT do môi trường làm việc chủ yếu trên đường.

      Đa số NLĐ làm việc khu vực nông nghiệp chuyển sang khu vực công nghiệp, trình độ văn hóa, tay nghề chưa cao, chưa có tác phong công nghiệp; chưa hiểu biết đầy đủ về các yếu tố nguy hiểm, có hại trong khi sản xuất, nên ý thức chấp hành pháp luật về ATVSLĐ chưa đảm bảo.

      Đây cũng là thách thức mà Công ty CP Than Núi Béo - Vinacomin gặp phải trong quá trình sử dụng lao động. Ông Nguyễn Hòa Bình - Phó Chủ tịch Công đoàn Công ty, cho biết: Công ty có trên 1.300 công nhân hầm lò thì có đến 50% đến từ các tỉnh vùng cao Tây Bắc, với 13 dân tộc anh em. Sự không đồng đều về nhận thức, trình độ, tay nghề, tác phong, khiến công tác quản lý, sử dụng lao động gặp nhiều khó khăn.

      Trong khi đó, cán bộ công đoàn cơ sở chủ yếu là kiêm nhiệm, biến động lớn; còn có cán bộ công đoàn năng lực yếu, không đúng trình độ chuyên môn, thiếu hoặc không có kinh nghiệm thực tiễn, nhất là ở các doanh nghiệp khu vực ngoài nhà nước, nên chưa thực hiện tốt chức năng đại diện, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho NLĐ, đặc biệt là trong công tác ATVSLĐ

ld5
Công nhân khai thác tham hầm lò làm việc trong môi trường độc hại, nguy hiểm.

      Ông Đỗ Cao Thượng - Phó Chủ tịch LĐLĐ tỉnh, cho biết: Đối với doanh nghiệp, cần thực hiện nhiều hình thức, mô hình phong phú, thiết thực trong đảm bảo ATVSLĐ; như củng cố, kiện toàn và nâng cao chất lượng hoạt động của mạng lưới an toàn vệ sinh viên,  bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ kỹ năng và phương pháp hoạt động. Định kỳ tổ chức hội thi an toàn vệ sinh viên giỏi. Đồng thời, bố trí cán bộ công đoàn được đào tạo chuyên ngành về bảo hộ lao động hoặc chuyên ngành kỹ thuật, đã kinh qua thực tiễn, có kỹ năng quản lý kỹ thuật, an toàn, am hiểu kiến thức ATVSLĐ để làm công tác ATVSLĐ. 

      Các doanh nghiệp cần tăng cường cải tiến KHKT, tự động hóa để giảm công việc nặng nhọc, độc hại cho NLĐ; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm quy định về ATVSLĐ dẫn đến TNLĐ chết người, gây hậu quả nghiêm trọng.

ld6
Công nhân Công ty CP Cơ khí ô tô Uông Bí làm chủ thiết bị trong sản xuất.

      Bên cạnh đó, ngành LĐ-TB&XH cần chú trọng kiểm tra, giám sát hoạt động thi công xây dựng, công tác bảo đảm an toàn lao động, vệ sinh môi trường, an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân tại các công trình xây dựng trên địa bàn, nhất là các doanh nghiệp, tổ nhóm xây dựng tự do các công trình dân dụng. "Đối với các doanh nghiệp, cần đề cao vai trò, trách nhiệm người đứng đầu; công tác ATVSLĐ cần thực hiện một cách chủ động, quyết liệt, đi vào thực chất, hiệu quả, không mang tính đối phó, hình thức" - ông Nguyễn Hoài Sơn, Giám đốc Sở LĐ-TB&XH, nhấn mạnh./.

NQ (ST)

Nguồn tin: Theo Khánh Hằng - Thái Cảnh (baoquangninh.com.vn)

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây